Class 10 – Biology
Top 300 Bits (Total 5 Chapters) PART -2
10th Class Biology Top 300 Bits Part 2. మిగిలిన 2 Chapters నుంచి ముఖ్యమైన Biology Bits, MCQs, ప్రశ్నలు మరియు సమాధానాలు SSC పరీక్షకు ఉపయోగకరంగా ఉంటాయి.
అధ్యాయం 4: వంశపారంపర్యత (Heredity)
1. ఒక తరం నుండి మరొక తరానికి జీవుల లక్షణాలు బదిలీ అయ్యే ప్రక్రియను ఏమంటారు? – వంశపారంపర్యత (Heredity).
2. ఏ పునరుత్పత్తి విధానంలో జీవుల మధ్య వైవిధ్యాలు (variations) గరిష్టంగా ఏర్పడతాయి? – లైంగిక పునరుత్పత్తి
3. అలైంగిక పునరుత్పత్తి (Asexual reproduction) పద్ధతిలో ఒక బ్యాక్టీరియా విభజన చెందితే పుట్టే కొత్త బ్యాక్టీరియాల మధ్య వైవిధ్యం ఎలా ఉంటుంది? – చాలా తక్కువగా ఉంటుంది (అవి దాదాపు ఒకేలా ఉంటాయి).
4. అలైంగిక పునరుత్పత్తిలో చిన్నచిన్న వైవిధ్యాలు ఏర్పడటానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి? – DNA కాపీ చేయడంలో జరిగే చిన్న చిన్న లోపాలు (inaccuracies in DNA copying).
5. పర్యావరణ కారకాల ద్వారా వేరియంట్ల ఎంపిక (Selection of variants) దేనికి ఆధారంగా మారుతుంది? – జీవ పరిణామ ప్రక్రియలకు (Evolutionary processes).
6. విపరీతమైన వేడి వాతావరణాన్ని (heat wave) తట్టుకోగల వేరియంట్ బ్యాక్టీరియా ఏమవుతుంది? – అది పర్యావరణంలో మెరుగ్గా జీవిస్తుంది.
7. మానవ జనాభాలో కనిపించే చెవి తమ్మెల (earlobes) రెండు రకాలు ఏమిటి? – స్వేచ్ఛాయుత మరియు అతుక్కొని ఉన్నవి (Free and attached earlobes).
8. వంశపారంపర్య నియమాలను (rules of inheritance) ప్రతిపాదించిన శాస్త్రవేత్త ఎవరు? – గ్రెగర్ జోహాన్ మెండెల్
9. శిశువుకు తల్లిదండ్రుల నుండి జన్యు పదార్థం (genetic material) ఏ మోతాదులో అందుతుంది? – తల్లి మరియు తండ్రి నుండి సమాన పరిమాణంలో.
10. మానవ శిశువులో ప్రతి లక్షణానికి ఎన్ని కాపీలు ఉంటాయి? – రెండు కాపీలు (తల్లి నుండి ఒకటి, తండ్రి నుండి ఒకటి).
11. గ్రెగర్ మెండెల్ తన విద్యను ఎక్కడ అభ్యసించారు? – ఒక ఆశ్రమంలో (Monastery) మరియు వియన్నా విశ్వవిద్యాలయంలో.
12. టీచింగ్ సర్టిఫికేట్ పరీక్షలో విఫలమైనప్పటికీ మెండెల్ దేనిని విడిచిపెట్టలేదు? – శాస్త్రీయ అన్వేషణపై తన ఆసక్తిని
13. మెండెల్ తన ప్రయోగాల కోసం ఏ మొక్కలను ఎంచుకున్నాడు? – బఠానీ మొక్కలను (Garden peas).
14. మెండెల్ తన ప్రయోగాలలో బఠానీ మొక్కల పువ్వుల రంగుకు సంబంధించి ఏ రెండు రంగులను ఎంచుకున్నాడు? – తెలుపు మరియు ఊదా రంగు పువ్వులు (white/violet flowers).
15. మెండెల్ తన ప్రయోగాలలో విత్తనాల ఆకృతికి సంబంధించి తీసుకున్న లక్షణాలు ఏమిటి? – గుండ్రని మరియు ముడతలు పడిన విత్తనాలు (round/wrinkled seeds).
16. ప్రతి తరంలో ఒక నిర్దిష్ట లక్షణాన్ని ప్రదర్శించే జీవుల సంఖ్యను మొదటిసారిగా లెక్కించింది ఎవరు? – మెండెల్.
17. మెండెల్ పొడవైన మరియు పొట్టి బఠానీ మొక్కలను క్రాస్ చేసినప్పుడు మొదటి తరంలో (F1) ఏ మొక్కలు ఏర్పడ్డాయి? – అన్నీ పొడవైన మొక్కలే ఏర్పడ్డాయి.
18. F1 తరంలో ‘మధ్యస్థ ఎత్తు’ (medium-height) ఉన్న మొక్కలు ఏమైనా ఏర్పడ్డాయా? – లేదు, అన్నీ పొడవైనవే.
19. మెండెల్ ప్రయోగాలలో F1 తరం మొక్కలను ఏ పద్ధతి ద్వారా పునరుత్పత్తి చేసి రెండవ తరాన్ని (F2) సృష్టించారు? – స్వపరాగసంపర్కం (Self-pollination) ద్వారా.
20. F2 తరంలో పొట్టి మొక్కల శాతం ఎంత? – పావు వంతు (One quarter లేదా 25%).
21. ఒక లక్షణాన్ని నియంత్రించడానికి రెండు కాపీలలో ఏ ఒక్కటి ఉన్నా వ్యక్తమయ్యే లక్షణాన్ని ఏమంటారు? – డామినెంట్ లక్షణం
22. డామినెంట్ లక్షణం వ్యక్తమవడానికి అణచివేయబడే లక్షణాన్ని ఏమంటారు? – రిసెసివ్ లక్షణం (Recessive trait).
23. బఠానీ మొక్కలలో పొడవును సూచించడానికి డామినెంట్ కాపీని ఏ అక్షరంతో సూచిస్తారు? – క్యాపిటల్ ‘T’.
24. బఠానీ మొక్క పొట్టిగా ఉండాలంటే దానికి ఏ రెండు కాపీలు ఉండాలి? – రెండు ‘t’ కాపీలు (tt) ఉండాలి.
25. బఠానీ మొక్క పొడవుగా ఉండాలంటే జన్యువుల కలయిక ఎలా ఉండాలి? – ‘TT’ లేదా ‘Tt’ గా ఉండాలి.
26. జీవులలో లక్షణాలను నియంత్రించే కారకాలను (factors) ఇప్పుడు ఏమని పిలుస్తున్నారు? – జన్యువులు (Genes).
27. ఎత్తు/పొట్టి మరియు గుండ్రని/ముడతలు పడిన విత్తనాల లక్షణాలు ఒకదానితో ఒకటి సంబంధం లేకుండా వారసత్వంగా రావడాన్ని ఏమంటారు?- స్వతంత్ర వారసత్వం (Independent inheritance).
28. రౌండ్, గ్రీన్ విత్తనాలు మరియు ముడతలు పడిన, పసుపు విత్తనాల మధ్య క్రాస్ చేసినప్పుడు F1 తరంలో ఏ లక్షణాలు వ్యక్తమయ్యాయి? – రౌండ్ మరియు పసుపు విత్తనాలు.
29. పైన పేర్కొన్న ప్రయోగం ఆధారంగా విత్తనాలలో డామినెంట్ లక్షణాలు ఏవి? – రౌండ్ ఆకారం మరియు పసుపు రంగు.
30. మెండెల్ ప్రయోగంలో F2 తరంలో ఏర్పడే 9:3:3:1 నిష్పత్తిలో ‘9’ దేనిని సూచిస్తుంది? – రౌండ్, పసుపు విత్తనాలను (Round, yellow).
31. కణంలో ప్రోటీన్లను తయారు చేయడానికి సమాచార వనరు (information source) ఏది? – కణంలోని DNA (Cellular DNA).
32. ఒక ప్రోటీన్ కోసం సమాచారాన్ని అందించే DNA విభాగాన్ని ఏమంటారు? – జన్యువు (Gene).
33. బఠానీ మొక్కల ఎత్తు దేని పరిమాణంపై ఆధారపడి ఉంటుంది? – మొక్కల హార్మోన్ పరిమాణంపై (Amount of plant hormone).
34. మొక్కల హార్మోన్ పరిమాణం దేని పనితీరుపై ఆధారపడి ఉంటుంది? – నిర్దిష్ట ఎంజైమ్ (Enzyme) పనితీరుపై.
35. ఎంజైమ్ తక్కువ సమర్థవంతంగా పనిచేస్తే హార్మోన్ పరిమాణం ఏమై, మొక్క ఎలా మారుతుంది? – హార్మోన్ పరిమాణం తగ్గి, మొక్క పొట్టిగా మారుతుంది.
36. కణంలో DNA ఒకే పొడవైన దారంగా కాకుండా విడివిడి ముక్కలుగా అమర్చబడి ఉంటుంది, వాటిని ఏమంటారు? – క్రోమోజోములు
37. సాధారణంగా శరీరంలోని ప్రతి కణంలో ఒక క్రోమోజోమ్కు ఎన్ని కాపీలు ఉంటాయి? – రెండు కాపీలు ఉంటాయి.
38. బీజకణాలు (Germ-cells) ప్రతి క్రోమోజోమ్ జత నుండి ఎన్ని క్రోమోజోములను తీసుకుంటాయి? – కేవలం ఒక క్రోమోజోమ్ను మాత్రమే తీసుకుంటాయి.
39. రెండు బీజకణాలు (మగ మరియు ఆడ) కలిసినప్పుడు సంతానంలో క్రోమోజోముల సంఖ్య ఏమవుతుంది? – జాతుల DNA స్థిరత్వాన్ని కాపాడుతూ సాధారణ క్రోమోజోముల సంఖ్యకు పునరుద్ధరించబడుతుంది.
40. అలైంగికంగా పునరుత్పత్తి చేసే జీవులు (Asexually reproducing organisms) వారసత్వ నియమాలను పాటిస్తాయా? – అవును, అవి కూడా సారూప్య వారసత్వ నియమాలను పాటిస్తాయి.
41. కొన్ని సరీసృపాలలో (reptiles) గుడ్లలో అభివృద్ధి చెందే జంతువు మగ లేదా ఆడ అవుతుందో లేదో దేనిపై ఆధారపడి ఉంటుంది? – గుడ్లను ఉంచిన ఉష్ణోగ్రత (Temperature) పై.
42. నత్తలు (snails) తమ లింగాన్ని మార్చుకోగలవు, దీన్ని బట్టి వాటి లింగ నిర్ధారణ దేనిపై ఆధారపడి ఉండదు? – జన్యుపరంగా నిర్ధారించబడదు (Not genetically determined).
43. మానవులలో లింగం (sex) ప్రధానంగా దేని ద్వారా నిర్ధారించబడుతుంది? – జన్యుపరంగా (Genetically determined).
44. మానవులలో మొత్తం ఎన్ని జతల క్రోమోజోములు ఉంటాయి? – 23 జతలు.
45. మానవులలో ఖచ్చితమైన జతలుగా (perfect pairs) ఉండే క్రోమోజోములు ఎన్ని? – 22 జతలు.
46. మానవులలో లింగాన్ని నిర్ధారించే ఆ ఒక్క జత క్రోమోజోములను ఏమంటారు? – సెక్స్ క్రోమోజోములు (Sex chromosomes).
47. స్త్రీలలో ఉండే ఖచ్చితమైన సెక్స్ క్రోమోజోముల జత ఏది? – XX.
48. పురుషులలో ఉండే సరిపోలని (mismatched) సెక్స్ క్రోమోజోముల జత ఏది? – XY.
49. పురుషులలో ఉండే XY జతలో ఏ క్రోమోజోమ్ సాధారణ పరిమాణంలో ఉండి, ఏది చిన్నదిగా ఉంటుంది? – X సాధారణ పరిమాణంలో ఉంటుంది, Y చిన్నదిగా ఉంటుంది.
50. పిల్లలందరూ (మగ లేదా ఆడ ఎవరైనా) తమ తల్లి నుండి ఎల్లప్పుడూ ఏ క్రోమోజోమ్ను పొందుతారు? – X క్రోమోజోమ్ను.
51. శిశువు యొక్క లింగాన్ని ఏది నిర్ధారిస్తుంది?- తండ్రి నుండి వారసత్వంగా పొందే క్రోమోజోమ్ (X లేదా Y).
52. తండ్రి నుండి X క్రోమోజోమ్ను వారసత్వంగా పొందే శిశువు ఏమవుతుంది? – ఆడపిల్ల (Girl).
53. తండ్రి నుండి Y క్రోమోజోమ్ను వారసత్వంగా పొందే శిశువు ఏమవుతుంది? – మగపిల్లాడు
54. మానవులలో జన్యుపరంగా ఎంత మంది ఆడపిల్లలు మరియు ఎంత మంది మగపిల్లలు పుట్టే అవకాశం ఉంటుంది? – సగం మంది మగపిల్లలు మరియు సగం మంది ఆడపిల్లలు పుట్టే అవకాశం ఉంటుంది.
55. ఒక శిశువులో ఏవైనా రెండు లక్షణాలు (traits) వేర్వేరుగా వ్యక్తమవడానికి కారణం ఏమిటి? – లక్షణాలు ఒకదానికొకటి స్వతంత్రంగా వారసత్వంగా రావడం వల్ల.
56. అలైంగిక పునరుత్పత్తి చేసే జాతులలో ‘A’ లక్షణం 10% జనాభాలో మరియు ‘B’ లక్షణం 60% జనాభాలో ఉంటే ఏది పాత లక్షణం? – లక్షణం ‘B’ పాతది లేదా ముందుగా ఉద్భవించింది.
57. DNA కాపీ చేయడంలో ఏర్పడే వేరియంట్స్ దేనికి ప్రయోజనకరంగా ఉంటాయి? – ప్రతికూల పర్యావరణ పరిస్థితులలో ఆ జాతి మనుగడ సాగించడానికి.
58. మెండెల్ తన ప్రయోగాల కోసం బఠానీ మొక్కను ఎంచుకోవడానికి ఒక కారణం ఏమిటి? – విరుద్ధమైన మరియు సులభంగా గుర్తించదగిన లక్షణాలు స్పష్టంగా ఉండటం వల్ల.
59. F2 తరంలో రౌండ్ మరియు ముడతలు పడిన విత్తనాలు కొత్త కలయికలతో ఏర్పడటాన్ని మెండెల్ ఏ నియమంగా వివరించారు? – లా ఆఫ్ ఇండిపెండెంట్ అసార్ట్మెంట్ (Law of Independent Assortment) ఆధారంగా స్వతంత్ర వారసత్వం.
60. జీవుల శరీర ఆకృతి మరియు ఇతర విధుల బ్లూప్రింట్ దేనిలో ఉంటుంది? – DNA
అధ్యాయం 5: మన పర్యావరణం (Our Environment)
1. పర్యావరణంలో జీవులు మరియు ఉష్ణోగ్రత, వర్షపాతం, గాలి వంటి భౌతిక కారకాల పరస్పర చర్యల వ్యవస్థను ఏమంటారు? – పర్యావరణ వ్యవస్థ (Ecosystem).
2. అడవులు, చెరువులు మరియు సరస్సులు ఏ రకమైన పర్యావరణ వ్యవస్థలు? – సహజ పర్యావరణ వ్యవస్థలు (Natural ecosystems).
3. తోటలు (gardens) మరియు పంట పొలాలు (crop-fields) ఏ రకమైన పర్యావరణ వ్యవస్థలకు ఉదాహరణ? – మానవ నిర్మిత లేదా కృత్రిమ పర్యావరణ వ్యవస్థలు (Artificial ecosystems).
4. సూర్యరశ్మి మరియు క్లోరోఫిల్ సమక్షంలో అకర్బన పదార్థాల నుండి ఆహారాన్ని తయారుచేసుకునే జీవులను ఏమంటారు? – ఉత్పత్తిదారులు (Producers).
5. ఆహారం కోసం ఉత్పత్తిదారులపై ప్రత్యక్షంగా లేదా పరోక్షంగా ఆధారపడే జీవులను ఏమంటారు? – వినియోగదారులు (Consumers).
6. వినియోగదారులను ప్రధానంగా ఎన్ని రకాలుగా వర్గీకరించవచ్చు? – శాకాహారులు, మాంసాహారులు, సర్వభక్షకులు మరియు పరాన్నజీవులు.
7. చనిపోయిన జంతువులు మరియు మొక్కల అవశేషాలను విచ్ఛిన్నం చేసే బ్యాక్టీరియా మరియు శిలీంధ్రాలను ఏమంటారు? – డీకంపోజర్లు (Decomposers).
8. సంక్లిష్ట కర్బన పదార్థాలను సాధారణ అకర్బన పదార్థాలుగా మార్చి నేలలో కలిపేవి ఏవి? – డీకంపోజర్లు.
9. ఆహార గొలుసులో ప్రతి అడుగు లేదా దశను ఏమని పిలుస్తారు? – ట్రోఫిక్ స్థాయి
10. ఆహార గొలుసులో మొదటి ట్రోఫిక్ స్థాయిలో ఉండేవి ఏవి? – స్వయంపోషకాలు లేదా ఉత్పత్తిదారులు.
11. ఆహార గొలుసులో రెండవ ట్రోఫిక్ స్థాయిలో ఉండేవి ఏవి? – ప్రాథమిక వినియోగదారులు లేదా శాకాహారులు.
12. చిన్న మాంసాహారులు లేదా ద్వితీయ వినియోగదారులు ఏ ట్రోఫిక్ స్థాయిలో ఉంటారు? – మూడవ ట్రోఫిక్ స్థాయిలో.
13. పెద్ద మాంసాహారులు లేదా తృతీయ వినియోగదారులు ఏ ట్రోఫిక్ స్థాయిలో ఉంటారు? – నాల్గవ ట్రోఫిక్ స్థాయిలో.
14. భూసంబంధమైన పర్యావరణ వ్యవస్థలోని ఆకుపచ్చని మొక్కలు తమ ఆకులపై పడే సూర్యరశ్మిలోని ఎంత శాతం శక్తిని గ్రహిస్తాయి? – సుమారు 1%.
15. ఒక ట్రోఫిక్ స్థాయి నుండి తదుపరి ట్రోఫిక్ స్థాయికి సగటున ఎంత శాతం ఆహార శక్తి బదిలీ అవుతుంది? – 10%.
16. ఆహార గొలుసు సాధారణంగా ఎన్ని దశలను మాత్రమే కలిగి ఉంటుంది? – మూడు లేదా నాలుగు దశలు మాత్రమే.
17. ఆహార గొలుసులో ప్రతి దశలో ఎక్కువ శక్తి కోల్పోవడం వల్ల నాలుగు ట్రోఫిక్ స్థాయిల తర్వాత ఏమవుతుంది? – చాలా తక్కువ ఉపయోగపడే శక్తి మాత్రమే మిగులుతుంది.
18. పర్యావరణ వ్యవస్థలో అత్యధిక సంఖ్యలో ఉండే జీవులు ఏవి? – దిగువ ట్రోఫిక్ స్థాయిలో ఉండే ఉత్పత్తిదారులు.
19. పర్యావరణ వ్యవస్థలో సరళ రేఖలో కాకుండా శాఖలుగా విడిపోయి ఉండే ఆహార సంబంధాలను ఏమంటారు? – ఆహార వల
20. పర్యావరణ వ్యవస్థలో శక్తి ప్రవాహం (Flow of energy) ఎల్లప్పుడూ ఏ దిశలో ఉంటుంది? – ఏకదిశాత్మకం (Unidirectional).
21. స్వయంపోషకాలు గ్రహించిన శక్తి తిరిగి సూర్యునికి ఎందుకు చేరదు? – ఎందుకంటే శక్తి ప్రవాహం ఏకదిశాత్మకం కాబట్టి.
22. పంటలను రోగాలు మరియు తెగుళ్ల నుండి రక్షించడానికి వేటిని ఉపయోగిస్తారు? – పురుగుమందులు మరియు ఇతర రసాయనాలు (Pesticides and other chemicals).
23. హానికరమైన రసాయనాలు మొక్కల ద్వారా ఏ వ్యవస్థలోకి ప్రవేశిస్తాయి? – ఆహార గొలుసు (Food chain) లోకి.
24. హానికరమైన రసాయనాలు (ఉదా: పురుగుమందులు) ప్రతి ట్రోఫిక్ స్థాయిలో క్రమంగా పేరుకుపోవడాన్ని ఏమంటారు? – బయోలాజికల్ మాగ్నిఫికేషన్ (Biological magnification).
25. ఏ ఆహార గొలుసులోనైనా అత్యున్నత స్థాయిలో ఉండి, అత్యధికంగా రసాయనాలను గ్రహించేది ఎవరు? – మానవులు.
26. గోధుమ, బియ్యం, కూరగాయలు, పండ్లు మరియు మాంసంలో పురుగుమందుల అవశేషాలు ఉండటానికి కారణం ఏమిటి? – బయోలాజికల్ మాగ్నిఫికేషన్.
27. వాతావరణంలోని పైపొరలలో ఉండి, సూర్యుని నుండి వచ్చే అతినీలలోహిత (UV) కిరణాల నుండి భూమిని రక్షించేది ఏది? – ఓజోన్ పొర (Ozone layer).
28. ఓజోన్ (O_3) అణువు ఎన్ని ఆక్సిజన్ పరమాణువులతో ఏర్పడుతుంది? – మూడు (Three).
29. శ్వాసక్రియకు అవసరమైన ఆక్సిజన్ (O_2) లాగా కాకుండా, ఓజోన్ అనేది ఎలాంటి వాయువు? – ప్రాణాంతకమైన విషం
30. సూర్యుని నుండి వచ్చే UV కిరణాలు మానవులలో దేనికి కారణమవుతాయి? – చర్మ క్యాన్సర్
31. ఓజోన్ అణువులు వాతావరణంలోని పైపొరలలో ఎలా ఏర్పడతాయి? – ఆక్సిజన్ అణువులపై UV కిరణాల చర్య వల్ల.
32. వాతావరణంలో ఓజోన్ పరిమాణం ఏ దశకంలో తీవ్రంగా పడిపోవడం ప్రారంభమైంది? – 1980లలో.
33. ఓజోన్ పొర క్షీణతకు ప్రధాన కారణమయ్యే సింథటిక్ రసాయనాలు ఏవి? – క్లోరోఫ్లోరోకార్బన్స్
34. CFC లను ప్రధానంగా వేటిలో ఉపయోగిస్తారు? – రిఫ్రిజిరేటర్లు మరియు ఫైర్ ఎక్స్టింగ్విషర్లలో.
35. 1987లో ఏ సంస్థ CFC ఉత్పత్తిని 1986 స్థాయిల వద్ద నిలిపివేయడానికి ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది? – ఐక్యరాజ్యసమితి పర్యావరణ కార్యక్రమం (UNEP).
36. ఇప్పుడు ప్రపంచవ్యాప్తంగా తయారీ సంస్థలకు ఎలాంటి రిఫ్రిజిరేటర్లను తయారు చేయడం తప్పనిసరి చేశారు? – CFC-రహిత రిఫ్రిజిరేటర్లను.
37. శరీరంలో మనము తినే ఆహారాన్ని విచ్ఛిన్నం చేయడానికి సహాయపడేవి ఏవి? – ఎంజైమ్లు (Enzymes).
38. ఏదైనా పదార్థాన్ని విచ్ఛిన్నం చేయడానికి నిర్దిష్ట ఎంజైమ్లు ఎందుకు అవసరం? – ఎందుకంటే ఎంజైమ్లు వాటి చర్యలో నిర్దిష్టంగా (Specific in their action) ఉంటాయి కాబట్టి.
39. బొగ్గు (Coal) ను తింటే మనకు శక్తి ఎందుకు రాదు? – దాన్ని విచ్ఛిన్నం చేసే ఎంజైమ్లు మన శరీరంలో లేవు కాబట్టి.
40. బ్యాక్టీరియా లేదా ఇతర సాప్రోఫైట్ల చర్య ద్వారా విచ్ఛిన్నం అయ్యే పదార్థాలను ఏమంటారు? – బయోడిగ్రేడబుల్ (Biodegradable) పదార్థాలు.
41. జీవసంబంధ ప్రక్రియల ద్వారా విచ్ఛిన్నం కాని ప్లాస్టిక్ వంటి పదార్థాలను ఏమంటారు? – నాన్-బయోడిగ్రేడబుల్ (Non-biodegradable) పదార్థాలు.
42. నాన్-బయోడిగ్రేడబుల్ పదార్థాలపై బ్యాక్టీరియా ఎంజైమ్లు పనిచేస్తాయా? – పనిచేయవు.
43. నాన్-బయోడిగ్రేడబుల్ పదార్థాలు పర్యావరణంలో ఏ రూపంలో ఉండిపోతాయి? – అవి సుదీర్ఘకాలం పాటు మారకుండా అలాగే (inert) ఉండిపోతాయి.
44. రైళ్లలో టీ కోసం ఒకప్పుడు వాడిన ప్లాస్టిక్ గ్లాసుల స్థానంలో పారిశుధ్యం (hygiene) కోసం ఏవి ప్రవేశపెట్టబడ్డాయి? – డిస్పోజబుల్ కప్పులు.
45. ప్లాస్టిక్ కప్పుల స్థానంలో ఒకప్పుడు ప్రతిపాదించబడిన మట్టితో చేసిన పునర్వినియోగించలేని కప్పులను ఏమంటారు? – కుల్హాడ్లు
46. కుల్హాడ్లను పెద్ద ఎత్తున తయారు చేయడం వల్ల పర్యావరణానికి జరిగే నష్టం ఏమిటి? – సారవంతమైన పైపొర మట్టి (fertile top-soil) నష్టపోతుంది.
47. పర్యావరణ పరిరక్షణ కోసం ప్రస్తుతం రైళ్లలో కుల్హాడ్లు మరియు ప్లాస్టిక్ కప్పులకు బదులుగా ఏవి ఉపయోగిస్తున్నారు? – కాగితపు కప్పులు (Paper cups).
48. జీవక్రియలు (Biological processes) విచ్ఛిన్నం చేయలేని వ్యర్థాలను ఎలా తొలగించవచ్చు? – భౌతిక ప్రక్రియలైన వేడి మరియు పీడనం ద్వారా.
49. పర్యావరణంలోకి వచ్చే ఆహార శక్తి ఎక్కడి నుండి గ్రహించబడుతుంది? – సూర్యరశ్మి (Sunlight) నుండి.
50. ఒక పర్యావరణ వ్యవస్థను ప్రభావితం చేసే సూర్యరశ్మి, వర్షపాతం, మట్టి వంటి వాటిని ఏమంటారు? – అజీవ కారకాలు (Abiotic components).
51. బయోడిగ్రేడబుల్ వ్యర్థాలు నేలలో కలిసినప్పుడు వాటిని మొక్కలు ఎలా ఉపయోగించుకుంటాయి? – పోషకాలు లేదా ఖనిజాలుగా
52. మానవ జీవనశైలి మెరుగుపడటం వల్ల పర్యావరణంపై పడుతున్న ప్రధాన ప్రతికూల ప్రభావం ఏమిటి? – పెద్ద మొత్తంలో వ్యర్థ పదార్థాలు ఉత్పత్తి కావడం.
53. ప్యాకేజింగ్లో మార్పుల వల్ల మన వ్యర్థాలలో ఎక్కువ భాగం ఏ రకంగా మారుతున్నాయి? – నాన్-బయోడిగ్రేడబుల్ (Non-biodegradable) గా మారుతున్నాయి.
54. వ్యవసాయంలో వాడే పురుగుమందులు వర్షపు నీటితో కొట్టుకుపోయి ఎక్కడ చేరుతాయి? – నేలలోకి లేదా నీటి వనరులలోకి
55. ఆహార గొలుసులో రసాయనాలు ఎక్కడి నుండి మొక్కలలోకి ప్రవేశిస్తాయి? – నేల నుండి నీరు మరియు ఖనిజాలతో పాటు.
56. ఆక్వేరియంలోని చేపలు మరియు ఆక్వాటిక్ మొక్కలు చనిపోతే ఏమవుతుంది? – డీకంపోజర్లు వాటిని విచ్ఛిన్నం చేస్తాయి.
57. జంతువులు, మొక్కలు, సూక్ష్మజీవులు పర్యావరణంలో ఏ కారకాలు కిందకు వస్తాయి? – జీవ కారకాలు (Biotic components).
58. అతినీలలోహిత (UV) కిరణాల వల్ల ఓజోన్ ఎలా ఏర్పడుతుంది? – ఆక్సిజన్ పరమాణువులుగా (O+O) విడిపోయి, ఆ పరమాణువులు తిరిగి ఆక్సిజన్తో కలిసి ఓజోన్ గా ఏర్పడుతుంది.
59. ఎలక్ట్రానిక్ వస్తువులను పారవేసేటప్పుడు వాటిలో ఉండే ఏ పదార్థాలు పర్యావరణాన్ని కలుషితం చేస్తాయి? – ప్రమాదకరమైన పదార్థాలు (Hazardous materials).
60. షాపింగ్ చేసేటప్పుడు ప్లాస్టిక్ కవర్లకు బదులుగా గుడ్డ సంచులను (cloth bags) వాడటం పర్యావరణానికి ఏ విధంగా ఉపయోగపడుతుంది? – ఇది పర్యావరణానికి అనుకూలమైన పద్ధతి (environment-friendly practice).